บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อคัดเลือกพันธุ์หญ้าในสกุล Urochloa และ Megathyrsus ที่เหมาะสมสำหรับการผลิตหญ้าหมัก โดยประเมินการเจริญเติบโต ผลผลิต และคุณภาพของหญ้าหมักปี 2566 บนชุดดินกำแพงแสน โดยใช้แผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ (RCBD) จำนวน 4 ซ้ำ 7 ทรีตเมนต์ ได้แก่ หญ้ารูซี่ มูลาโต้ 2 เคย์แมน คาเมลโล่ (สกุล Urochloa) และหญ้ากินนีสีม่วง มอมบาซ่า มูนริเวอร์ (สกุล Megathyrsus) เก็บข้อมูลด้านการเจริญเติบโตและผลผลิตที่อายุ 45 วัน หมักเป็นเวลา 21 วัน ตรวจสอบลักษณะทางกายภาพ เช่น pH กลิ่น เนื้อสัมผัส และสี รวมถึงคุณค่าทางโภชนะ ได้แก่ NDF, ADF, ADL และเถ้า

ผลการทดลองพบว่า ในฤดูแล้ง หญ้าคาเมลโล่มีความสูงใกล้เคียงกับหญ้ารูซี่และหญ้ากินนีมอมบาซ่า ในฤดูฝน หญ้าคาเมลโล่มีความสูงต่ำกว่าหญ้ากินนีมอมบาซ่าอย่างมีนัยสำคัญ หญ้าสกุล Megathyrsus มีการแตกกอต่ำกว่าหญ้ารูซี่และมูลาโต้ 2 ทั้งสองฤดู ขณะที่ผลผลิตน้ำหนักแห้งในฤดูฝนสูงกว่าในฤดูแล้ง ในด้านคุณภาพของหญ้าหมัก พบว่าค่า pH อยู่ระหว่าง 4-5 มี NDF อยู่ในช่วง 55-70% และลิกนินต่ำ หญ้ากินนีมอมบาซ่ามีผลผลิตน้ำหนักสดและแห้งสูงทั้งสองฤดู โดยมีค่า NDF สูงและเถ้าต่ำ หญ้ามูลาโต้ 2 มีโปรตีนสูงที่สุดในฤดูแล้ง ขณะที่หญ้ากินนีมอมบาซ่าและหญ้ากินนีมูนริเวอร์มีโปรตีนต่ำที่สุดในฤดูแล้ง แต่มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นในฤดูฝน ยกเว้นหญ้ามูลาโต้ 2 ซึ่งโปรตีนลดลงแต่ยังคงสูงกว่าหญ้าพันธุ์อื่น ๆ นอกจากนี้ หญ้าหมักทั้ง 7 พันธุ์ยังแสดงลักษณะทางกายภาพที่คล้ายคลึงกัน