บทคัดย่อ

การพิจารณาเลือกใช้พันธุ์งานอกจากการให้ความสำคัญกับปริมาณผลผลิตแล้ว การทราบลักษณะทางการเกษตรอื่น ๆ ก็เป็นปัจจัยสำคัญที่จะทำให้สามารถเลือกใช้พันธุ์งาได้อย่างเหมาะสม การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินลักษณะทางการเกษตรของงา 3 พันธุ์ ได้แก่ งาดำพันธุ์ มก. 18 งาดำพันธุ์ มก. 21 และงาขาวพันธุ์สระบุรี ดำเนินการปลูกและเก็บข้อมูลลักษณะทางการเกษตรของงาพันธุ์ต่าง ๆ ที่โรงเรือนทดลองของภาควิชาพืชไร่นา คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตบางเขน โดยใช้แผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ภายในบลอค (Randomized Complete Block Design; RCBD) จำนวน 3 ซ้ำ โดยลักษณะที่บันทึกข้อมูล ได้แก่ ความแข็งแรงของต้นกล้า วันที่ดอกบาน 50 เปอร์เซ็นต์ วันที่ดอกสุดท้ายบาน วันที่ฝักแรกสุกแก่ จำนวนข้อที่ระยะดอกบาน 50 เปอร์เซ็นต์ ความสูงต้นที่ระยะดอกบาน 50 เปอร์เซ็นต์ ความสูงต้นที่ระยะดอกสุดท้ายบาน ความสูงต้นที่ระยะเก็บเกี่ยว ความสูงของกิ่งแรก ความสูงของฝักแรก ความสูงของฝักสุดท้าย ตำแหน่งข้อที่ติดฝักแรกและฝักสุดท้าย จำนวนกิ่งหลัก และน้ำหนัก 100 เมล็ด จากการทดลองพบว่า งาพื้นเมืองซึ่งได้แก่ งาขาวพันธุ์สระบุรี มีลักษณะแตกกิ่งซึ่งแตกต่างจากพันธุ์ มก. 18 และ มก. 21 ที่มีลักษณะลำต้นเดี่ยว